Bảng ngày giờ các tiết khí năm -1873

Bảng ngày giờ tiết khí năm -1873

Tiết khí thực chất là 24 điểm đặc biệt trên quỹ đạo chuyển động của Trái Đất khi quay xung quanh mặt trời. Khi ta chia mặt phẳng thành 360 độ thì tương ứng mỗi một tiết khí cách nhau 15 độ. Ngày bắt đầu một tiết khí là những ngày mặt trời ở các vị trí toạ độ nhất định.

Theo đó, trong một năm có 24 tiết khí theo lịch vạn niên. Đó là những ngày mà mặt trời nằm ở các kinh độ: 0°, 15°, 30°, 45°, 60°, 75°, 90°, 105°, 120°, 135°, 150°, 165°, 180°, 195°, 210°, 225°, 240°, 255°, 270°, 285°, 300°, 315°, 330°, 345° so với Trái Đất.

24 tiết khí

Khi ta chia mặt phẳng thành 360 độ thì tương ứng mỗi một tiết khí cách nhau 15 độ

Có 2 yếu tố làm ảnh hưởng tới khoảng cách giữa các tiết khí cạnh nhau:

Vì vậy, khoảng cách giữa 2 tiết khí gần nhau sẽ dao động trong khoảng 14-16 ngày. Ta có thể quan sát kỹ hơn bảng ngày giờ tiết khí năm -1873 dưới đây:

STT Tháng Tiết khí Kinh độ mặt trời Ngày dương lịch Ngày âm lịch
1 12 (Sửu) Tiểu hàn 285° 20.01.-1873 12:00 19.12.-1874
2 Đại hàn 300° 04.02.-1873 13:44 04.01.-1873
3 1 (Dần) Lập xuân 315° 19.02.-1873 18:58 19.01.-1873
4 Vũ thuỷ 330° 07.03.-1873 03:31 06.02.-1873
5 2 (Mão) Kinh trập 345° 22.03.-1873 15:26 21.02.-1873
6 Xuân phân 07.04.-1873 06:01 07.03.-1873
7 3 (Thìn) Thanh minh 15° 22.04.-1873 22:56 22.03.-1873
8 Cốc vũ 30° 08.05.-1873 17:01 08.04.-1873
9 4 (Tỵ) Lập Hạ 45° 24.05.-1873 11:45 24.04.-1873
10 Tiểu mãn 60° 09.06.-1873 05:48 11.05.-1873
11 5 (Ngọ) Mang chủng 75° 24.06.-1873 22:35 26.05.-1873
12 Hạ chí 90° 10.07.-1873 13:02 12.06.-1873
13 6 (Mùi) Tiểu thử 105° 26.07.-1873 00:45 28.06.-1873
14 Đại thử 120° 10.08.-1873 09:07 14.07.-1873
15 7 (Thân) Lập thu 135° 25.08.-1873 14:05 29.07.-1873
16 Xử thử 150° 09.09.-1873 15:38 14.08.-1873
17 8 (Dậu) Bạch lộ 165° 24.09.-1873 14:05 29.08.-1873
18 Thu phân 180° 09.10.-1873 09:53 15.09.-1873
19 9 (Tuất) Hàn lộ 195° 24.10.-1873 03:43 01.10.-1873
20 Sương giáng 210° 07.11.-1873 20:18 15.10.-1873
21 10 (Hợi) Lập đông 225° 22.11.-1873 12:30 30.10.-1873
22 Tiểu tuyết 240° 07.12.-1873 05:08 15.11.-1873
23 11 (Tý) Đại tuyết 255° 21.12.-1873 23:05 29.11.-1873
24 Đông chí 270° 05.01.-1872 19:02 15.11.-1873

Ngày và thời điểm của các tiêt khí trong năm -1873

Ví dụ: ngày Lập Xuân là ngày 4 hoặc mùng 5 tháng 2 dương lịch. Khi đó, mặt trời nằm ở vị trí 315 độ trên mặt phẳng không gian của trái đất mà ta quan sát được. Sau ngày Lập Xuân, kéo dài đến ngày 19 hoặc 20 tháng 2. Khi ấy mặt trời đã chuyển sang vị trí 330 độ, có nghĩa là đã kết thúc tiết Lập Xuân bắt đầu bước vào tiết Vũ Thuỷ.

Có một điều thú vị rằng, hầu hết học giả tại Việt Nam đều cho rằng “tiết” và “khí” là 2 phần riêng biệt. Chúng luôn phiên đan xen lẫn nhau, cứ một “tiết” (trung khí) là lại tới một “khí” (tiết khí), bắt đầu từ tiết lập xuân. Tuy nhiên, để cho dễ hiểu và ứng dụng thì ngày nay chúng ta vẫn thường gọi chung là tiết khí, hoặc ngắn gọn là tiết.