Bảng ngày giờ các tiết khí năm 1066

Bảng ngày giờ tiết khí năm 1066

Tiết khí thực chất là 24 điểm đặc biệt trên quỹ đạo chuyển động của Trái Đất khi quay xung quanh mặt trời. Khi ta chia mặt phẳng thành 360 độ thì tương ứng mỗi một tiết khí cách nhau 15 độ. Ngày bắt đầu một tiết khí là những ngày mặt trời ở các vị trí toạ độ nhất định.

Theo đó, trong một năm có 24 tiết khí theo lịch vạn niên. Đó là những ngày mà mặt trời nằm ở các kinh độ: 0°, 15°, 30°, 45°, 60°, 75°, 90°, 105°, 120°, 135°, 150°, 165°, 180°, 195°, 210°, 225°, 240°, 255°, 270°, 285°, 300°, 315°, 330°, 345° so với Trái Đất.

24 tiết khí

Khi ta chia mặt phẳng thành 360 độ thì tương ứng mỗi một tiết khí cách nhau 15 độ

Có 2 yếu tố làm ảnh hưởng tới khoảng cách giữa các tiết khí cạnh nhau:

Vì vậy, khoảng cách giữa 2 tiết khí gần nhau sẽ dao động trong khoảng 14-16 ngày. Ta có thể quan sát kỹ hơn bảng ngày giờ tiết khí năm 1066 dưới đây:

STT Tháng Tiết khí Kinh độ mặt trời Ngày dương lịch Ngày âm lịch
1 12 (Sửu) Tiểu hàn 285° 30.12.1065 12:49 01.12.1065
2 Đại hàn 300° 14.01.1066 06:56 16.12.1065
3 1 (Dần) Lập xuân 315° 29.01.1066 02:45 02.01.1066
4 Vũ thuỷ 330° 13.02.1066 00:55 17.01.1066
5 2 (Mão) Kinh trập 345° 28.02.1066 01:54 02.02.1066
6 Xuân phân 15.03.1066 06:02 17.02.1066
7 3 (Thìn) Thanh minh 15° 30.03.1066 13:24 03.03.1066
8 Cốc vũ 30° 14.04.1066 23:57 18.03.1066
9 4 (Tỵ) Lập Hạ 45° 30.04.1066 13:13 04.04.1066
10 Tiểu mãn 60° 16.05.1066 04:50 20.04.1066
11 5 (Ngọ) Mang chủng 75° 31.05.1066 21:51 05.05.1066
12 Hạ chí 90° 16.06.1066 15:44 21.05.1066
13 6 (Mùi) Tiểu thử 105° 02.07.1066 09:15 08.06.1066
14 Đại thử 120° 18.07.1066 01:54 24.06.1066
15 7 (Thân) Lập thu 135° 02.08.1066 16:31 09.07.1066
16 Xử thử 150° 18.08.1066 04:49 25.07.1066
17 8 (Dậu) Bạch lộ 165° 02.09.1066 14:00 11.08.1066
18 Thu phân 180° 17.09.1066 20:07 26.08.1066
19 9 (Tuất) Hàn lộ 195° 02.10.1066 22:53 11.09.1066
20 Sương giáng 210° 17.10.1066 22:44 26.09.1066
21 10 (Hợi) Lập đông 225° 01.11.1066 19:49 11.10.1066
22 Tiểu tuyết 240° 16.11.1066 14:56 26.10.1066
23 11 (Tý) Đại tuyết 255° 01.12.1066 08:31 12.11.1066
24 Đông chí 270° 16.12.1066 01:34 27.11.1066

Ngày và thời điểm của các tiêt khí trong năm 1066

Ví dụ: ngày Lập Xuân là ngày 4 hoặc mùng 5 tháng 2 dương lịch. Khi đó, mặt trời nằm ở vị trí 315 độ trên mặt phẳng không gian của trái đất mà ta quan sát được. Sau ngày Lập Xuân, kéo dài đến ngày 19 hoặc 20 tháng 2. Khi ấy mặt trời đã chuyển sang vị trí 330 độ, có nghĩa là đã kết thúc tiết Lập Xuân bắt đầu bước vào tiết Vũ Thuỷ.

Có một điều thú vị rằng, hầu hết học giả tại Việt Nam đều cho rằng “tiết” và “khí” là 2 phần riêng biệt. Chúng luôn phiên đan xen lẫn nhau, cứ một “tiết” (trung khí) là lại tới một “khí” (tiết khí), bắt đầu từ tiết lập xuân. Tuy nhiên, để cho dễ hiểu và ứng dụng thì ngày nay chúng ta vẫn thường gọi chung là tiết khí, hoặc ngắn gọn là tiết.